"Sandıktan istikrar çıkmalı" 9. Cumhurbaşkanımız Süleyman Demirel, Türkiye gündemini, Bizim Mahalli İdareler Gazetesi'ne değerlendirdi. Sorularımızı cevaplandıran 9. Cumhurbaşkanımız Süleyman Demirel, erken seçim kararı ile Türkiye'nin bir kaostan kurtulduğunu belirterek; seçimin Türkiye için büyük bir fırsat olduğunu ve sandıktan istikrar çıkması gerektiğini açıkladı.

9. Cumhurbaşkanımız Süleyman Demirel, Türkiye gündemini, Bizim Mahalli İdareler Gazetesi'ne değerlendirdi. Sorularımızı cevaplandıran 9. Cumhurbaşkanımız Süleyman Demirel, erken seçim kararı ile Türkiye'nin bir kaostan kurtulduğunu belirterek; seçimin Türkiye için büyük bir fırsat olduğunu ve sandıktan istikrar çıkması gerektiğini açıkladı. Seçimler öncesi, Gazetemize açıklamalarda bulunan ve önemli mesajlar veren 9. Cumhurbaşkanımız Demirel, millete seslenerek "Başınıza getireceğiniz insanlardan sonra şikayet etmek istemiyorsanız, iyi yapın bu işi. Öfkeyle ve tepkiyle değil sağduyu ile karar verin ve kim size daha iyi hizmet verecekse o­nu sandıktan çıkarın. Geçmişte çok iyi şeyler yaptınız, yine iyi yapın. Düşün, taşının bakın daha vakit var. Oylarınızı bölmeyin ve istikrar çıkarın. Benim vatandaşıma söyleyeceğim budur. Ve o­nların sağduyusuna güvendiğimi de ifade etmek istiyorum" diye konuştu ABD'nin muhtemel bir Irak operasyonu ile Türkiye'nin Avrupa Birliği'ne üyeliğiyle ilgili olarak da görüşlerini açıklayan 9. Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel, Irak konusunda ABD'nin yanlış yapmaması gerektiğini, Türkiye'nin olası harekete sadece Saddam'ı devirmek için katılması takdirde bunu bundan sonraki nesillere izah edemeyeceğini ve Türkiye'nin bir savaş sorumlusu olmaması gerektiğini belirtti. Avrupa Birliği'nin 27 üyesi bulunduğunu ve 28. üyenin de Türkiye olması gerektiğini bildiren 9. Cumhurbaşkanı Demirel, AB'ye üyelik takvimi için "27 üyesi bulunan Avrupa Birliği'nin, 28. üye olarak Türkiye'yi kabul etmemesinin gerekçesini de Avrupa bulamaz! AB, Türkiye için, hem kültür bakımından, hem moral bakımından, her bakımdan çok önemlidir. Sabırla, soğukkanlılıkla ve akılla; diplomasinin bütün imkanlarını kullanarak hedefe ulaşacağız. Türkiye Avrupa Birliği'ne önümüzdeki 10 sene zarfında üye olmalıdır" dedi. 9. Cumhurbaşkanımız Süleyman Demirel'e sorularımız ve verdiği cevaplar şöyle: Sayın Cumhurbaşkanım; Başbakan ve DSP Lideri Bülent Ecevit'in "Ulusal sol" tarifini nasıl değerlendiriyorsunuz? Sayın Ecevit'in bu çağrısının muhtemel sonuçlarını değerlendirir misiniz?

DEĞERLENDİRME YAPMAM

"Bu çağrı, muhatap çevreler tarafından değerlendirilmiştir. Benim ayrıca bir değerlendirme yapmama gerek yoktur." Sayın Cumhurbaşkanım; 3 Kasım seçimlerine çok az bir zaman kaldı. Türk insanının ilk kez bu kadar çok kararsız olduğu yolundaki görüşler için neler söyleyeceksiniz? Size göre bir kararsızlık var mı?

SİYASETÇİ, HALKIN İÇİNDE YOK

"Halkın kararsızlığı, siyaset kurumuna olan güven kaybının neden olduğu öfkeden, siyaset kurumunun ümit vermeyişinden kaynaklanmaktadır. Siyasetçimiz uzunca bir süreden beri halkın içinde yoktur. Seçim kampanyaları henüz başlamamıştır. Seçim tarihi yaklaştıkça bu kararsızlık azalacaktır. Öfke yerini sağduyuya bırakacaktır. Türk halkı iyi aydınlatıldığı takdirde sağduyu ile karar verdiğini geçmişte göstermiştir. Yine kendisine lazım olan kadroları çıkaracaktır." 23 siyasi partinin katılacağı 3 Kasım erken seçimlerinde sağdaki partilerin şansını nasıl değerlendiriyorsunuz? Seçmen, bu seçimlerde sağ partilere birleşme sinyali verir mi? Seçimde istediği sonucu alamayacak sağ partilerin 3 Kasım sonrası durumu ne olur?

SEÇİMİN SONUCUNU TAHMİN ETMEK GÜÇ

"4 Kasım sabahında ne olacağını bugünden tahmin etmek mümkün değildir. Her seçimde olduğu gibi bu seçimde de seçmen mesajını verecektir. Bu mesajın nasıl okunacağı önemlidir." DYP-DTP-ATP birlikteliğinin 3 Kasım'da seçim sandığına yansıması konusunda görüşlerinizi alabilir miyiz? Sağ partiler arasındaki bu ittifakın geleceği konusunda neler söyleyebilirsiniz?

BİRLEŞTİRMEYİ TABAN YAPAR

"Birleştirmeyi yapacak olan tabandır. Tepede iyi niyetleri görürse taban bütünleştirmeye daha kolay yaklaşacaktır." Kamu oyu yoklamalarında baraj sıkıntısı yaşayan Anavatan Partisi'nin geldiği bu günkü durumun nedenlerini değerlendirebilir misiniz? Partiden kopmalar normal mi?

GÜNCEL SİYASETİN DIŞINDAYIM

"Ben şu anda güncel siyasetin dışındayım. Bir yorumda bulunmam yanlış olur." Sayın Cumhurbaşkanım, Türkiye'nin önünde bir Irak krizi bulunuyor. ABD Başkanı Bush'un operasyon için Kongreden yetki istediği bu günlerde izlenmesi gereken politika konusunda görüşlerinizi alabilir miyiz? Daha önce yaşanan krizlerde karşılaşılan olumsuzluklara karşı ne gibi tedbirler alınabilir?

ABD, YANLIŞ YAPMAMALI

"ABD, evrensel hukuka göre hareket edip yanlış bir şey yapmamaya dikkat etmelidir. Amerika Birleşik Devletleri'nin Birleşmiş Milletler'i ve dünya kamuoyunu Irak'ın dünya için insanlık için bir tehdit olduğuna ikna etmeden Irak'a bir müdahalede bulunabileceğine kani değilim. Türkiye bu olası harekete sadece Saddam'ı devirmek için katıldığı takdirde bunu bundan sonraki nesillere izah edemez. Tabi bunun bir takım zararları olacaktır, bir takım bedeli olacaktır. Bugünkü şartlara, bildiğimiz şartlara dayanarak söylüyorum. Yarınki şartlar ne olacak o ayrı mesele ama mümkün olduğu kadar Türkiye bir savaş sorumlusu olmamalıdır. Önümüzdeki zaman içinde devletimizi yönetenler, kamuoyunu mutlaka olan bitenlerden haberdar ederek ve mutlaka kamuoyunun desteğini sağlayarak, kamuoyunun da tepkilerini dikkate alarak değişen şartlara göre, bölgenin menfaatleri, milletin menfaatleri, barışın menfaatleri neyi gerektiriyorsa o­nu yapmaları lazım." Sayın Cumhurbaşkanım, siyasete dönmeme konusunda tutumunuzda bir değişiklik olacak mı? Gazetemiz aracılığıyla tüm Türkiye'ye olan mesajınızı alabilir miyiz?

PARTİLER ÜSTÜYÜM

"Partiler üstü konumumu muhafaza ediyorum." Bir ekonomik kriz sürecinden geçen Türkiye'nin geleceğiyle ilgili yaşanan karamsarlıklar karşısında neler düşünüyorsunuz? Kalkınma, ilerleme ve çağdaş ülkeler seviyesine gelme hayâlleri adeta unutuldu. Bu konudaki düşüncelerinizi alabilir miyiz?

TÜRKİYE'NİN GÜCÜNÜ GÖREMİYORUZ

"Sıkıntıların karanlığı ile baktığımız için, Türkiye'nin zenginliklerini, değerlerini ve gücünü göremiyoruz. Bu yanlıştır. Türkiye serbest piyasa sistemini yerleştirmekte önemli mesafe almıştır. Türk vatandaşı; kendi gücünün yettiği yerde kendi yazgısına, beldesinin ve ülkesinin sorunlarına el koymaya başlamıştır. Fevkalâde dinamik bir girişim gücüne sahibiz. Sanayimiz yüksek teknolojiye yönelerek rekabet gücü kazanmaktadır. Nitelikli, mesleğini yabancı ülkelerde de ifa edebilen bir işgücümüz var. Girişimcilerimiz çok sayıda ülkede irili - ufaklı pek çok yatırım yürütmektedirler. Türkiye, gündeminden ve lügâtinden düşürdüğü "kalkınma","büyüme" ve "yatırım"ı tekrar gündemine almalıdır. Uygar dünyaya ulaşmaktan vazgeçemeyiz. o­nunla beraber koşmaktan yılamayız. Türkiye, yeniden hedefi olan bir ülke haline gelmelidir. Çağ ile kucaklaşmış, dünya ile rekabet edecek ekonomik güce sahip, Avrupa Birliği üyesi, Avrasya'da lider bir dünya devleti, laik, demokrat, müreffeh büyük Türkiye; işte hedef budur." Türkiye'de duran yerli ve yabancı yatırımların önünün açılabilmesi için 3 Kasım sandığından çıkacak sonuç ne olursa olsun atılması gereken adımlar neler olabilir?

İŞ YAPMANIN ENGELLERİ KALDIRILMALI

"Bugünkü dünya, kalkınmada gerek insan sermayesi, gerekse maddî sermaye bakımından geniş imkânlara sahiptir. Küreselleşme dediğimiz kavram, dünyanın önüne çok önemli fırsatlar getirmiştir. Bugün dünyada dolaşan, 400 milyar dolar sermaye var ve biz bunun 700 milyon dolarını ancak alabiliyorsak, kendi işadamımıza da, yabancı sermayeye de güven telkin edecek ortamı yaratarak dünyada dolaşan sermaye stokundan daha fazla pay almak mecburiyetindeyiz. Türkiye, bu fırsatlardan yararlanabilmek için, işadamlarının ülkemizde tam bir güvenlik içerisinde iş yapmalarının önündeki engelleri kaldırmalı, devletin rolü sadece uygun bir ortamı hazırlamak olmalıdır. Bu doğrultuda; ekonomik istikrarın sağlanması, piyasa mekanizmasının iyi işletilmesi için, kural hakimiyetinin tesis edilmesi gerekmektedir. Küresel yatırımcılar için gerekli güvenceler ve ortam sağlanmalı, yatırımcıları ürküten bürokratik işlemler en aza indirilmelidir." Avrupa Birliği sürecinde Türkiye'nin en iyimser bir görüşle tam üyelik için bir tarih tahmininiz olabilir mi? Türkiye, tam üyeliğe ne zaman kavuşacaktır, tam üyelik için Türkiye gerekli şartları ne zaman yerine getirebilir?

AB'NİN 28. ÜYESİ TÜRKİYE OLMALI

"AB meselesinde Türkiye bundan önce karşılaştığı sorunları sabırla aşmıştır. Bundan sonra karşılaşacağı sorunları da sabırla, sağduyu ile akılla aşmalıdır. Türkiye, 27 devletin yer aldığı bir Avrupa'nın dışında kalmamalıdır. 27 üyesi bulunan Avrupa Birliği'nin, 28. üye olarak Türkiye'yi kabul etmemesinin gerekçesini de Avrupa bulamaz! AB, Türkiye için, hem kültür bakımından, hem moral bakımından, her bakımdan çok önemlidir. Sabırla, soğukkanlılıkla ve akılla; diplomasinin bütün imkanlarını kullanarak hedefe ulaşacağız. Türkiye Avrupa Birliği'ne önümüzdeki 10 sene zarfında üye olmalıdır." Türkiye'ye gelişi bir umut olan sayın Kemal Derviş'in izlediği politikaların bir sonuç vermediği, hatta Türkiye'nin daha da kötü duruma düştüğü yönünde bazı ekonomi çevrelerinin iddiaları ile ilgili görüşlerinizi alabilir miyiz?

TABLO BAŞARILI DEĞİL

"Türkiye, Şubat krizi sonrasında ara rejim ve popülizm tartışmaları ile, Dünya Bankası ve IMF temasları ile ve buralardan verilecek kaynağın miktarı ve ne zaman verileceği ile uğraştı. Dolarla yattı, dolarla kalktı, gözünü dolardan, faizden, borsadan ayırmadı. Üretimi hiç düşünmedi. Bunların sonucunda, fabrikalar ve işyerleri kapandı. Birbuçuk milyona yakın insan yeniden işsiz kaldı. Türkiye, savaş halleri dışındaki en kötü dönemini geçirdi. Ülkemizin GSMH'sı 2000 yılına göre, yüzde 9.4 küçüldü. Kişi başına düşen milli gelir, 2986 dolardan 2160 dolara indi. Bu tablonun başarı tablosu olmadığı bellidir. Kamu oyu yoklamalarında birinci parti olarak görülen Adalet ve Kalkınma Partisi'nin muhtemel iktidarına karşı ortaya atılan tereddütleri değerlendirir misiniz? Türk halkının sandıktaki tercihinin tartışılmasını doğru buluyor musunuz?

SANDIĞIN NETİCESİ KABULLENİLMELİ

"Türk halkının, kendini yönetecek kimseleri tayinde ehliyet sahibi olup olmadığı, doğru kişileri seçme yeteneğine sahip olup olmadığı konusunda gösterilecek tereddütleri doğru bulmam. Genel oyun ve o­nun neticesinin kabullenilmesi gerekir. Aksi takdirde bu sistemi yürütmek fevkalâde güçtür." Türkiye, yeni bir erken seçime giderken seçimi erteleme çabalarının sonuç vereceğine inanıyor musunuz? Erteleme çabaları, milletin gözünde yıprandığı ileri sürülen Türk siyasetçisini nasıl etkiler? Bu çabaları doğru buluyor musunuz?

ERKEN SEÇİM KAOSU ÖNLEDİ

"Bu erken seçim zaruridir. Mutlaka yapılması lazımdır. Çünkü Türkiye'de parlamentoya halkın güveni kalmamıştır. Bunun içinden çıkan hükümete de itimadı kalmamıştır. Halkın yüzde 15'inin muteber saydığı bir parlamento ve hükümetle Türkiye hiçbir yere varamaz. Biz kaosa gidiyorduk. Erken seçim bu kaosu önlemiştir. Bu çabaları doğru bulmuyorum." Sayın Cumhurbaşkanım; Giresun, Gümüşhane ve Tekirdağ özel sayımızla bir kez daha karşınızdayız. Bu bölümde yerel sorunlarla ilgili görüşlerinizi almak istiyoruz. Öncelikle Tekirdağ, Gümüşhane ve Giresun halkına olan mesajınızı alabilir miyiz?

OYLAR BÖLÜNMEMELİ

"Ülkemin her tarafından insanlarla görüşüyorum. Her köşesiyle ilgiliyim. Her taraftan aynı şikayetleri alıyorum. İşsizlik ve hayat pahalılığı insanımızı bezdirmiş durumda. Benim mesajım şu olacaktır: Önümüzde bir seçim vardır. Bu çok iyi bir fırsattır. Başınıza getireceğiniz insanlardan sonra şikayet etmek istemiyorsanız, iyi yapın bu işi. Öfkeyle ve tepkiyle değil sağduyu ile karar verin ve kim size daha iyi hizmet verecekse o­nu sandıktan çıkarın. Geçmişte çok iyi şeyler yaptınız, yine iyi yapın. Düşünün, taşının bakın daha vakit var. Oylarınızı bölmeyin ve istikrar çıkarın. Benim vatandaşıma söyleyeceğim budur. Ve o­nların sağduyusuna güvendiğimi de ifade etmek istiyorum." Giresun'da yaşanan sel felaketinin yaraları sarılmaya çalışılsa da ilin ekonomik ve sosyal sorunları çok. Turizm ve fındıkla özdeşleşen Giresun'a bir üniversite kurulması çabaları için görüşlerinizi alabilir miyiz?

GİRESUN'A ÜNİVERSİTE KURULMALI

"Üniversite, bir milletin çağdaşlığının en önemli şartlarından biridir. Bir milleti çağdaş yapacak olan üniversitesidir, yani başka ülkelerin seviyesine çıkarabilecek olan üniversitedir. o­nun içindir ki biz, "Türkiye'nin sadece üç büyük şehrinde üniversite olsun"u kaldırdık, Türkiye'nin her tarafına üniversiteyi götürdük. Bu yüzden de Birçok eleştiri aldık "Bunu neyle yapacaksınız, nasıl yapacaksınız" diyenler hep çıktı. Zaten, neyi yapmaya kalkarsanız öyle diyenler çıkar. Yani, büyük şeyler herkesin kafasına sığmaz. Üniversitelerimizin yurt sathına yayılmaları için her türlü desteği verdim. Üniversitelerimizin büyük bir çoğunun kuruluş kanunlarının altında ya Başbakan ya da Cumhurbaşkanı olarak imzam bulunmaktadır. Bu nedenle Giresun'a bir üniversite kurulmasını destekliyorum." Görüştüğüm belediye başkanlarımızın en büyük sıkıntısı parasızlık ve yetkisizlik. Bu şikayetleri gidereceği tahmin edilen Mahalli İdareler Reformu maalesef bir türlü çıkarılamadı. Merkezdeki yetkinin mahalli idarelere devri konusunda görüşlerinizi alabilir miyiz?

3 KAFAYI DEĞİŞTİRMEMİZ LAZIM

"Mahalli İdareler Reformu, Türkiye'nin; daha iyi yönetilmesini sağlayacak reformlardan birisidir. Üç kafayı değiştirmemiz lâzım; merkeziyetçilik kafasını, devletçilik kafasını ve kırtasiyecilik kafasını. Bunlar devletin daha iyi işlemesi için lâzım ve bu ülkenin daha iyi idare edilmesi için lâzım. Ben bunu şimdi söylüyor değilim. Ben Başbakanken de bunu söylüyordum, Cumhurbaşkanı iken de bunu söylüyordum. 65 milyon Türkiye'nin tümüyle Ankara'dan idaresi imkânı yoktur. Giresun'un bir kasabasında yapılacak işi Ankara'ya getirmenin manası yok. Devleti vatandaşın yanına götürmek; bugünkü olay budur. o­nun içindir ki, Mahalli İdareler Reform Kanunu tasarısının, bir an evvel yasalaşması, işleyecek şekilde yasalaşması ve bir fayda sağlayacak şekilde yasalaşması lazımdır. Bu iktidarıyla, muhalefetiyle bütün Türkiye'nin işidir." Sayın Cumhurbaşkanım; doğudan batıya tüm yurtta, özellikle köy ve beldelerde kentlere bir göç akını var. Köylerimiz ıssız ve sadece yaşlı insanlarla dolu. Gümüşhane bu sıkıntıları fazlasıyla çekiyor. Kentlere göçün önlenebilmesi için ne gibi tedbirler alınabilir?

GÖÇÜN ÇARESİ KALKINMA

"Köyde yaşayan nüfusun fazla oluşu, toprağın mülkiyet bakımından parçalı oluşu gibi nedenlerle, insanlarımız doğdukları yerlerde geçimlerini sağlayamamakta bu nedenle kentlere göç etmektedir. Problemin kökü nüfus artışı ise, problemin çaresi kalkınmadır; yani Türkiye'de nüfus artışının yüzde 2.5'lardan yüzde 1 seviyesine indirmeli ve toprakta yaşayan nüfusunu yüzde 35'lerden, hiç olmazsa yüzde 20'lara indirmelidir. Tarımda refahı ve verimi artırmamız gerekir. Türkiye'nin hedefi kalkınma, büyüme, gelişme olmalı; fukaralıktan kurtulmanın tek çaresi budur." Sayın Cumhurbaşkanım; görüştüğümüz belediye başkanları İller Bankası'nın projelerine karşı uyguladığı yüksek faizden şikayetçi. Bu konuda bir değerlendirmenizi alabilir miyiz?

REFORM, BELEDİYELER İÇİN İLK ADIM

"Bugün Belediyelerimizin 7 katrilyona yakın borçları vardır. Bu borçların İller Bankasına getirdiği yükler bulunmaktadır. Bu borçlara bir çözüm bulmak gerekir. Belediyelerimizin sağlıklı mali kaynaklara kavuşturularak güçlendirilmesi açısından yeterli olmamakla beraber Mahalli İdareler Reformu Yasa Tasarısının bir an önce yasalaşması bir adım olacaktır. Ancak asıl mesele ülke ekonomisinin sağlıklı bir yapıya kavuşmasında yatmaktadır." Turizm bölgesi olan Tekirdağ'da sit alanları yüzünden yaşanan sıkıntılar, halkın şikayetlerine sebep oluyor. Bu sit alanı sorununa çözüm bulmak için size göre neler yapılabilir. Bu konuda düşüncelerinizi alabilir miyiz?