
Her şey devletten beklenir hale gelmiş. Kendisi de bir şey üretmeye çalışmalı, bizim yaptığımız gelir getirici üretimlere ilgi göstermeli.” “Devletin elinde sihirli değnek yok. Herkes birlik ve beraberlik içinde kendi sorununa sahip çıkarsa, el birliği ile her şey halledilir.”
Tarihi ve Coğrafi Yapısı
Cumhuriyetin ilanından sonra bucak haline getirilerek Beytüşşebap İlçesine bağlanan Uludere 27.06.1957 tarihinde yürürlüğe giren 7033 sayılı kanunla İlçe haline getirildi. 16.05.1990 tarihinde çıkarılan 3474 sayılı kanunla yeni kurulan Şırnak İline bağlandı. Yü/.ölçümü 825 km. kare olan Uludere-Irak ile 56 km. sınıra sahiptir. Doğuda Hakkari İlinin Çukurca İlçesi. Batısında Şırnak İli Silopi İlçesi ve Kuzeyinde Beytüşşebap İlçesi Güneyinde Irak toprakları bulunmaktadır. Coğrafi yapısı olarak dağlık ve engebeli bir araziye sahiptir. İklimi genellikle harasaldır. Yazları sıcak ve kurak, kışları ise soğuk ve yağışlıdır. Uludere İlçesi Şırnak İline bağlı olup, il merkezine uzaklığı 48 km.dir.İlçeye bağlı 12 köy ve 3 belde vardır. Uludere Belediyesi 1958 yılında, Hilal Belediyesi 1973 yılında kurulmuştur. Beytüşşebap İlçesinden İlçemize bağlanan Uzungeçit Belediyesi 1973 yılında, Şenoba Belediyesi 1998 yılında kurulmuştur. Nüfus 2000 yılı nüfus sayımına göre İlçe Merkezi 8196 olup.köylerin toplamı 27745 genel toplam olarak 35941 olarak tespit edilmiştir. 2002 yılı içerisinde 1585 adet doğum. 7 yer değiştirme .188 evlenme 171 ölüm 11 boşanma 22 kayıt düzenleme 211 sosyal güvenlik ve diğer olaylar 222 adet işlem görmüştür. ilçemize bağlı Akduman, Doğan, onbudak ve Işıkveren köyleri 1990 Genel Nüfus sayımından sonra terör nedeniyle boşaltılmıştır. Uzungeçit beldesi 1990 Genel Nüfus sayımından sonra İlçemize bağlanmıştır. 2000 yılı Genel nüfus sayım sonuçları kesin olmayan sonuçlardır. 1990-1997 Genel nüfus sayımına göre nüfus oranı % 3 olarak azalma, 1997-2000 yılları arasında % 45 oranında artış sağlanmıştır. İlçenin nüfusu eğitim durumuna göre ilköğretim 8.290 vatandaş %38, Lise 1.343 vatandaş %6.2 fakülte 115 vatandaş %0,5 oranındadır. Nüfusun Cinsiyet oranı % 45 kadın %55 erkek olarak belirlenmiştir.
İdari Durum
Uludere İlçesi Şırnak İline bağlı olup jl merkezine uzaklığı 48 km.dir. İlçeye bağlı 3 kasaba,12 köy bulunmaktadır. Uludere Belediyesi 1958 yılında Hilal Belediyesi ise 1973 yılında kurulmuştur. Beytüşşebap ilçesinden İlçemize bağlanan Uzungeçit Belediyesi'nde 1973 yılında kurulmuştur. İçişleri Bakanlığının 98/50171 sayılı kararıyla Şenoba Köyü Şenoba ismiyle belde haline getirilmiştir. İlçemizde mevcut 3 katlı Hükümet Konağında Kaymakamlık, Milli Eğitim Müdürlüğü, Nüfus Müdürlüğü,Tapu Sicil Müdürlüğü ve Adliye faaliyet göstermektedir. İlçemiz Hükümet konağı yapıldığından bugüne kadar sağlıklı bir onarım görmemiş olup, 2000 yılı içerisinde Kaymakamlığımız Köylere Hizmet Götürme Birliği imkanlarıyla onarımı yapılmıştır. Hükümet konağı dışındaki İlçe Jandarma Komutanhğı,Emniyet Amirliği,Belediye Başkanlığı,Sağlık Grup Başkanlığı, PTT Müdürlüğü, Askerlik Şubesi Başkanlığı, Müftülük,Tarım İlçe Müdürlüğü,T.C.Ziraat Bankası Müdürlüğü kendi binalarında,Tek İşletme Şefliği kiralık bir binada hizmet vermektedir.
SOSYAL DURUM
İlçemizin sosyal yapısı aşiretlere dayanır. Köylerimizde 2 aşiret vardır. 1.Guyan Aşireti (10 Köy ve 3 Belde) 2.Kaşuran Aşireti (2 Köy) İlçemize bağlı Doğan ve onbudak köyleri süryani köyler olup, meskun değillerdir. Dağdibi köyü ile Akduman köyleri herhangi bir aşirete bağlı değildir. Akduman köyü terör nedeniyle 1994 yılında göç ettiği çoğunun Kuzey Irak'a yerleştikleri, Dağdibi köyü ise halen mevcuttur.
SAĞLIK
İlçemiz Merkezinde 1, Uzungeçit Beldesinde 1, Şenoba Beldesinde 1 Hilal Beldesinde 1, Ortabağ Köyünde 1, Gülyazı köyünde 1 toplam 6 sağlık Ocağı, Yemişli ve Andaç köylerinde birer sağlık evi mevcuttur. İlçe Merkezinde 3 pratisyen Dr. 2 Sağlık Memuru 4 ebe, 1 şoför, 4 hizmetli görev yapmaktadır. Ayrıca Gülyazı Sağlık ocağında 1 sağlık memuru, 4 Hemşire, Hilal Sağlık uçağında 1 Doktor 1 Hemşire, Uzungeçit Sağlık ocağında 1 Hemşire, 1 Hizmetli, Şenoba Sağlık ocağında 3 Ebe, 1 hemşire ve 1 Hizmetli, Ortabağ Sağlık ocağında 1 Ebe 1 hemşire 1 Hizmetli görev yapmaktadır. Andaç ve Yemişli köyündeki sağlık evleri kapalıdır.
EĞİTİM
İlçemiz Milli Eğitim Müdürlüğü kadrosu münhal olup, Şube Müdürü olan Naci Tiran DEMİR tarafından yürütülmektedir, 1 Şef, 1 memur ve 2 Hizmetli görev yapmaktadır. İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü bünyesinde Halk Eğitim Merkezi Müdürlüğü ve 1 sürücü kursu bulunmaktadır. Halk Eğitim Merkezi müdürlüğü vekaleten Cumhuriyet İlköğretim okulu öğretmeni Erdal Furtana tarafından yürütülmekte olup, 1 memur ile hizmet vermektedir. İlçe Milli Eğitim Müdürlüğüne bağlı l çok Programlı Lise, 1 YİBO,12 müstakil İlköğretim okulu ve 7 birleştirilmiş sınıf uygulaması yapan ilköğretim okulu olmak üzere toplam 21 okul bulunmaktadır. okul müdürlerinden 1 tanesi asil müdür, diğerleri vekil müdürler tarafından yürütülmektedir. 9 tane müstakil İlköğretim okulundan 5 tanesi 8 derslikli olup, bunlardan merkez Cumhuriyet İlköğretim Okulu ve diğer 11 birleştirilmiş sınıf uygulaması yapan ilköğretim okulunun binası bulunmadığından 5.sınıftan bir üst sınıfa geçen öğrenciler çevre ilköğretim okullarında, Şenoba, Cizre, Şırnak ve Kumçatı YİBO'larında öğrenimlerine devam etmektedirler. 11 tane müstakil İlköğretim okulları kadrolu hizmetli personel tarafından,diğer okullarda öğretmenler ve öğrenciler tarafından temizlik ve bakını işleri yapılmaktadır. Andaç Aslanlı ve Andaç Yarma İlköğretim okulları kapatılarak Andaç 8 derslikli İlköğretim okulu ile birleştirilmiştir. Uzungeçit kasabasında yapımına 2001 yılında başlanan Lise hizmet binasının yapımı tamamlanmış olup, geçici kabulü yapılmıştır. Şenoba beldesinde yapımına 2001 yılında başlanan Lise hizmet binasının yapımına devam edilmektedir. Halk Eğitim Müdürlüğü bünyesinde 2002 yılı içerisinde birinci ve ikinci kademe Okuma-Yazma, yetiştirme,mesleki (kilimcilik, Nakıs, biçki-dikiş, kumaş boyama, makrume) sosyal kültürel kurslar açılmıştır. İlçemiz merkez ve köylerinde okul sayısının artması ve Halk Eğitim Merkez Müdürlüğünün açmış olduğu okuma-yazma kurslarının sonucu okuma-yazma oranı son yıllarda giderek artmaktadır. Okuma-yazma oranı yaklaşık % 70'tır.
EKONOMİK DURUM
Kişi başına düşen gelir ortalaması Şırnak İli’nde olduğu gibi oldukça düşük. İlçemizde tarıma elverişli arazi miktarı yetersizdir. Temci geçim kaynağı,yaylacılığa dayanan küçükbaş hayvancılıktır. Ancak terör nedeniyle yaylaların yasaklanması ve köylerin boşalması sonucu hayvancılık çok gerilemiştir. "Geçici Köy Koruculuğu ilçenin en önemli gelir kaynağı haline gelmiştir. Toplam alan 639.130, tarıma elverişli arazi 23.203, çayır ve mera arazisi 17.800, orman alanı 434.550, hiç kullanılmayan arazi(taşlık ve kayalık) 163.577, sebze 1720, meyve-bağ 2.300, kavaklık 380 ve tarla bitkileri 17.087. İlçemiz Köylere Hizmet Götürme Birliği imkanlarıyla 450 adet aralı kovan alınmış olup, bu arılardan 265 adet oğul alınmıştır. Alınan oğullar çiftiçilerimize dağıtılması düşünülmekledir. Ayrıca Uzungeçit beldesinde arıcılık kooperatifi kurulmuşlur.2000 yılı içerisinde başlatılan yabani fıstık aşılamasında yaklaşık 15 bin adet yabani ağaca Antep fıstığı aşılaması yapılmıştır. 1999 yılında 3000 adet tavukla faaliyete geçirilen mülkiyeti il özel idare Müdürlüğüne ait tavuk çiftliğinde yumurta üretimi halen 4000 adet tavukla devam etmektedir. 1997-1998 yıllarında kurulan alabalık çiftlikleri faaliyetlerine halen devam edilmektedir. Alabalık yetiştiriciliği 1999-2000 yılları arasında yaygınlaştırılmış olup, vatandaşın geçim kaynağı haline getirilmiştir. İlçemize bağlı Bağlıca köyü Hilal ve Şenoba Beldelerinde çiftçilerimize 9 adet 108 m2.Iik 7 adet 210m2'lik yüksek plastik tünel verilmiştir. Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı tarafından çiftçilerimize iresi koyunlardan 10 aileye 10 koyun , 1 koç ile birlikte dağıtılmıştır. 2001 yılının nisan ve mayıs aylarından çiftçilerimize 150 arılı kovan dağıtılmıştır. Tarım ve hayvancılık konusunda İlçemizde büyük adımlar atılmış olup, hayvancılık ve tarım vatandaşımızın gelir kaynağı haline getirilecektir. Sanayi ve Ticaret İlçede herhangi bir sanayi tesisi bulunmamaktadır. İlçemizde ticaret daha çok küçük esnaf şeklinde yapılmaktadır. Esnaf, bakkallık, marketçilik, tuhafiyecilik vs. yapılmaktadır. Genel olarak gelir seviyesinin oldukça düşük olması nedeniyle, esnaf da sıkıntı çekmektedir. En önemli müşteri kitlesi, asker, polis, öğretmen ve diğer kamu görevlisidir. İlçede büyük çaplı herhangi bir ticari hareketlilik bulunmamaktadır.
GELİR KAYNAKLARI
İlçede arıcılık küçükbaş hayvancılık dışında en önemli gelir kaynağı Geçici Köy Koruculuğu' dur 03.12.2002 ayı itibarıyla İlçemizde 2189 Geçici Köy Korucusu görev yapıp geçimlerini aldıkları maaşla sağlamaktadırlar. Ayrıca kadın nüfusuna yönelik kilim dokumacılığı az da olsa bir gelir kaynağıdır. Ancak pazarlamasında güçlükler çekilmektedir. Kilimcilik kursları açılmakta olup dokunan kilimlerin pazarlaması da Kaymakamlığımızca desteklenmektedir. Çok az bir alanda sebze, meyve (elma,armut, kaysı, incir, nar, ceviz üzüm bağcılığı gibi) yetiştiriciliği yapılmaktadır. Ancak küçük çapta olduğu için pazara yönelik değildir. İşsizlik İlçemizde hayvancılığın azalması ve köylerin boşalması sonucu işsizlik büyük bir sorun haline gelmiştir. Genç nüfusunun büyük bir kısmı işsizdir, işsizlik ve gelir düzeyinin düşüklüğü nedeniyle zaman zaman Irak sınırından kaçakçılığı yapılmaktadır. Eğitim seviyesindeki düşüklük, dershane imkanın olmaması nedeniyle Liseyi bitiren gençlerin % 90'nı her hangi bir yüksek öğrenim kurumuna yerleştirilememektedir. Liseyi bitiren gençler işsiz olarak dolaşmaktadırlar. Bir kısmı batı illerimize gidip işi aramaktadırlar, işsizliği azaltmak ve istihdamı artırmak için güvenliğin sağlanmasına paralel olarak köye dönüş projesi çerçevesinde toplu ve merkezi yerleşim alanları oluşturulmalı; küçük baş hayvancılık ve arıcılık yaygınlaştırılmalıdır. Bu sağlandıktan sonra elde edilecek hayvansal ürünleri yerinde işlemek ve değerlendirmek için küçük çaplı sanayi tesisleri kurulabilir.
ULAŞIM VE ALTYAPI
İlçemize bağlı tüm köylerimizde elektrik ve 12 köy ve 3 beldenin tamamında telefon şebeke ve santrali mevcuttur. Uludere-Şırnak yolunun tamamı asfalt olup, kısmen bozulmuştur. Bağlıca, İnceler, Bulakbaşı, Ortabağ, Ballı, Gülyazı, Andaç köylerinin yolu asfalt olmayıp stablizedir.Diğer kalan köylerimizin yolu asfalttır. İlçemizde kanalizasyon şebekesi yapılmamıştır. Mevcut içmesuyu şebekesi ŞIRGEV Vakfı tarafından ihale edilmiş olup.çalışmaları devam etmektedir.
ASAYİŞ VE GÜVENLİK
İlçe Jandarma Komutanlığına bağlı Uzungeçit, Şenoba, Gülyazı ve Dağdibi köylerinde birer karakol bulunmaktadır. Genel olarak,Jandarma bölgesinde PKK terör olayları mevcut, bunun yanında Irak'tan yurda kaçak olarak sokulan küçük ve büyük hayvan kaçakçılığı, kan davası nedeniyle adam öldürme ve kız kaçırma olayları olmaktadır. Polis bölgesinde de PKK olayları ve asayişe müessir olaylar meydana gelmektedir. Ancak bu olayların sayısı da bitme aşamasına gelmiştir. Emniyet bölgesinde umuma açık yerler olarak 5 kahvehane, bunlardan 2 tanesi bilardolu, ve 1 içkili lokanta mevcuttur. Ayrıca İlçemiz Şenoba beldesi ile Gülyazı Köyünde birer Taktik Jandarma Sınır Alay Komutanlığı vardır. Alaya bağlı Taburlar diğer Köylerimizde konuşlandırılmışlardır.
S.Y.D. VAKFI FAALİYETLERİ
İlçemiz Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı tarafından 2002 yılı içerisinde toplam 3298 kişiye 141.023.000.000 TL değerinde sağlık, gıda, giyim, eğitim ve nakdi yardımı yapılmış olup.ayrıca 14 aileye 140 koyun ve 14 koç proje karşılığı dağıtılmıştır
PROJELER YATIRIMLAR
Hükümet Konağı onarımı: ilçemiz hükümet konağı 1976 yılında inşa edilmiş olup,o tarihten beri sağlıklı bir onarını görmemiştir. 2000 yılı içerisinde bütçeden çatısı ve kalorifer kazanı değiştirilmiştir. Hükümet konağı onarım işi (Sıhhi Tesisat onarımı, elektrik tesisatı onarımı, iç ve dış cephe onarımı boya badanasının yapılması, tüm katların kaloriferleri, giriş koridorlarının minarel boya yapılması) İlçemiz Köylere Hizmet Götürme Birliği imkanları ile 2000 yılı içerisinde tamamlanmış -Hilal (Şihan) İlköğretim Okulu İnşaatı İlçemiz Hilal Şihan kasabasındaki finansmanı ŞIRGEV tarafından sağlanan 8 derslikli bir ilköğretim okulu inşaatına hizmete sunulmuştur. -Ortahağ Köyü İlköğretim Okulu: İlçemiz Ortabağ Köyünde finansmanı ŞIRGEV tarafından sağlanan 8 derslik İlköğretim Okulu inşaatına 2000 yılı içerisinde başlanmış olup, hizmete sunulmuştur. -Gülyazı Köyü İlköğretim Okulu: İlçemiz Gülyazı Köyünde finansmanı Dünya Bankasına sağlanan 8 derslikli İlköğretim okulu 2001-2002 eğitim-öğretim döneminde hizmete sunulmuştur. -Yeşilyuva Mahallesi İlköğretim Okulu: İlçemiz Merkez Yeşilyuva Mahallesinde finansmanı Milli Eğitim Bakanlığınca sağlanan 8 derslikli İlköğretim okuluna 2000 yılının Eylül ayı içerisinde başlanmış olup, hizmete sunulmuştur. -Gülyazı Köyü Sağlık Ocağı: İlçemiz Gülyazı Köyünde 2000 yılı içerisinde yapımına başlanan sağlık ocağı inşaatı tamamlanarak hizmete sunulmuştur. -Öğretmen evi İlçemizdeki öğretmen evi hizmet binası 2 katlı olup.kullanılmaz halde iken 2000 yılı içerisinde ŞIRGEV katkıları ve ilçemiz Köylere Hizmet Götürme Birliği imkanları ile bina tamamen onarılmış olup,hizmete sunulmuştur. -Kaymakamlık Lojman İnşaatı: İlçedeki Kaymakamlık lojmanı oldukça eski olup, uzun süreden beri kullanılmamaktadır. Şu anda Kaymakamlık lojmanı olarak Emniyet Amirliğine ait bir lojman kullanılmaktadır. yetersizdir. Bu nedenle yenisi yapılmıştır. -Köy içme sularının yapımı: İlçemize bağlı merkez ve bütün köy ve mahallelerin içme suyu etüt proje keşfi 2000 yılı içerisinde tamamlanmıştır, Uludere İlçe Merkezi ve mahallelerden 12 köyün içme suları inşaatının tamamı tamamlanmıştır.
SORUNLAR
Fakirlik Uludere’nin en önemli sorunlarından biri. Geçim kaynaklarının sınırlı olmasından, coğrafi yapı ve terörden kaynaklanıyor. Buna bir de geçmişten gelen eğitimsizlik ve insanların cahilliği eklendiğinde fakirlik en önemli sıkıntı olarak ortaya çıkıyor. -Kanalizasyon İlçemizde Kanalizasyon çalışmaları bu güne kadar yapılmamıştır. Kanalizasyon attıkları herhangi bir işleme tabi tutulmadan, doğrudan dereye akıtılmaktadır. Bu durum çevre ve insan sağlığı açısından büyük tehlikelere yol açmaktadır. -Yayla ve meraların kullanıma açılması İlçenin temel geçim kaynağı. küçükbaş hayvancılık ve yaylacılıktır. Fakat terörle mücadele nedeniyle köylerin boşalması, yayla ve meraların yasaklanması, hayvan sayısının azalmasına sebep olmuştur. İlçe ekonomisinin yeniden canlanması için hayvancılığın desteklenmesi ve teşvik edilmesi, yayla ve meraların güvenlik kontrolünde kullanıma açılması gerekmektedir. -Kadastro Çalışması İhtiyacı İlçe merkezi ve köylerde kısmen kadastro çalışması yapılmıştır. Taşınmaz malların mülkiyeti ile ilgili işlemlerin düzenli bir şekilde yürütülmesi ve sorunların çözümü için kadastro çalışmalarına başlanmalıdır. -Personel yetersizliği: Genel olarak İlçede bulunan bütün kurumlarda personel yetersizliği mevcuttur. Dairelerin çoğunda asil müdür bulunmamaktadır. Tüm kamu kurum ve kuruluşlarına nitelikli personel ataması yapılmalıdır. Dağdibi ve Bulakhası Köyüne 5 derslikli İlköğretim Okulu Yapılması gerekmektedir. Köy yollarının yapılması: İlçemize bağlı Uzungeçit kasabası. Rulakbaşı Köyü Ballı ve Ortabağ köylerinin yolu tamamen stabilize ve ham yoldur. Bu sıkıntının giderilmesi için 2003 yılında bu yolların programa alınıp yapılması gerekmektedir.
ÖNERİLER
Yaz aylarında bulaşıcı ve salgın hastalıkların önlenebilmesi için sağlıklı bir kanalizasyon şebekesinin yapılması gerekmektedir. -İlçemizdeki Öğretmen evinin sağlıksız ve yetersiz olduğundan yerine yeni öğretmenevi yapılması gerekmekledir. -Yeni yapılan sağlık merkezine eksik olan ekipmanların sağlanması. -Uzungeçit, Bulakbaşı, Ballı ve Ortabağ yollarının asfaltlanması. -Bölgede terörün etkisini azaltması ekonomik yönden gelişimle bölgenin eski haline dönmesini sağlayacak yatırımların yapılması gerekmektedir. Bölgede hayvancılığa elverişli bir arazi yapısına sahiptir. Hayvancılık şu an bölgede azaldığından hayvancılığı destekleyici projelere destek verilmesi ve bölgemizdeki üzüm bağlarının çok olması ancak ihtiyaç fazlasının atıl durumda bırakmamak için pekmez fabrikasına ihtiyaç duyulmaktadır. -İlçe merkez ve köylerinde branş öğretmeni eksikliği olduğundan gerekli atamaların yapılması gerekmektedir.
SOSYAL FAALİYETLER
Halk Eğitim Merkezi’nin faaliyetleri devam ediyor. Yöresel el sanatlarını geliştirmik için kilimcilik ve halıcılık kurslarımız var. Kaymakamlık olarak yaz aylarında yürüttüğümüz açık hava sinemamız var. Öğrenci ve halka dönük tiyatro faaliyetlerimiz var. Kaymakamlık olarak dijital alıcı ve uydularla halkın ulusal kanalları izlemesi sağlanıyor.
YASA HAKKINDA
Yıllardır gündemde olan bir yasa. Gerek belediyeler, gerek kaymakamlıklar ve valilikler bu yasanın çıkmasını bekliyor. Geldiğimiz ve yaşadığımız yüzyılda, her şey Ankara’dan yürütülemez. Ancak kaynaklar ve yetkiler artırılırken, bunların en iyi şekilde de değerlendirilmesi gerekir.
HALKA MESAJ
Uludere halkına şunu iletmek isterim, her şey devletten beklenir hale gelmiş. Kendisi de bir şey üretmeye çalışmalı, bizim yaptığımız gelir getirici üretimlere ilgi göstermeli. Devletin elinde sihirli değnek yok. Herkes birlik ve beraberlik içinde kendi sorununa sahip çıkarsa, el birliği ile her şey halledilir. Halkıma saygılarımı sunuyorum. Gazetenizi Tunceli döneminden tanıyorum. Çalışmalarınızı başarılı buluyor, sizi tebrik ediyor ve başarılarınızın devamını diliyorum.
AHMET AVŞAR
1973 Ankara doğumlu. 1996 yılında Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi’nden mezun oldu. Aynı yıl İçişleri Bakanlığının açmış olduğu kaymakamlık sınavını kazanarak kaymakam adaylığı stajına başladı. 8 ay Isparta-Aksu’da kaymakam vekilliği yaptı. 8 ay İngiltere’de yabancı dil stajında bulundu. Staj bitimine müteakip 1999 yılında Eskişehir-Beylikova İlçesi’nde kaymakam olarak göreve başladı. 2001 yılında Tunceli-Hozat İlçesi’ne atandı. 2002 yılında da Şırnak-Uludere İlçesinde göreve başladı ve halen sürdürmekte