
Tokat’ın Zile ilçesi Kaymakamı Aydın Tetikoğlu, Zile’nin göç alan bir ilçe olduğunu ve merkez nüfusunun 52.000, köyleriyle birlikte de 130 bin olduğunu belirerek “Zile’de bu sene göreve başladım. Bir şey yapabilmek için önce o bölgenin tanınması gerekiyor. Bir sene de aslında pek uzun bir süre değil. Ben laf olsun diye bir iş yapmam. Mutlaka sonucu görmem gerekiyor. Hizmet için yola çıkarken hiçbir şüphemin kalmaması gerekiyor. Bölgeyi tanıyarak daha iyi çalışmalar yapmak amacındayız” dedi. Zile’nin 4 beldesi ve 109 köyü bulunduğunu söyleyen Kaymakam Aydın Tetikoğlu, “Zile için bazı projelerimiz var, zamanla bunları hayata geçireceğiz. Örneğin hayvancılık projesi uygulayacağız. Organize sanayi konusunda ilçeye geldiğimde herhangi bir çalışma yapılmıyordu. Sayın Valimizin de desteğiyle buranın kamulaştırmalarına başladık. Şu an mahkemede ve karar aşamasında. Herhalde en kısa zamanda kamulaştırmalar da bitecek. Projeler yapılıp en kısa zamanda da Zile ekonomisine katkı sağlayacak” diye konuştu. BİZİM MAHALLİ İDARELER GAZETESİ’ne bir yıldan bu yana görev yaptığı Zile’nin ekonomik ve sosyal durumunu, Kaymakamlık olarak yapılan hizmetleri ve geleceğe dönük beklentilerini anlatan Kaymakam Aydın Tetikoğlu şunları söyledi:
KÖYLERDE ALT YAPI
“İlçemize bağlı köylerin sayısı çok fazla. Bu köylerimizden bazılarının yolları asfalt, yarısı da stabilize konumda. Köylerimizin en önemli sorunlarından biri, su sorunudur. Maalesef su kaynakları cazibeyle akmıyor. Devletimiz bazı köylerimize sondaj yoluyla su getirmiştir. Fakat bazı köylerde halkın ekonomik durumu elvermeyince su paraları ödenmemiş, faiziyle katlanarak TEDAŞ’a borçlar artmıştır. Köy Hizmetleri ise köylerimizde kanalizasyon hizmetlerine başlamış ve büyük oranda bu sorun çözülmüştür. % 10-20 oranında kanalizasyonu olmayan köyümüz bulunmaktadır ve onların da kanalizasyonu zamanla yapılacaktır. Bu köylerimize gerekli olan malzemelerin verilmesine de başlanmıştır.
HALKIN GEÇİM KAYNAĞI
Zile’de genelde tarıma dayalı ekonomi var. Elbette sanayi de var ama sanayi teknolojik gelişmelere ayak uyduramadığından bazı küçük çaplı sanayi işletmeleri kendilerini geliştirememişlerdir. Ayrıca orta ölçekte bazı sanayi tesislerimiz de bulunmaktadır ve bunlar istihdam sağlıyor. Ama her şeye rağmen Zile genelde tarım ekonomine dayalıdır. Bölgemizde organize sanayi bölgesi var, bununla ilgili çalışma yapılıyor. Çiftçi bazında başlatılan örtü altı sebze yetiştiriciliği 5 dekar üzerinde kurulu olan 100 adet alçak tünelde plastik örtü altında yapılmaktadır. Buna ilaveten Sosyal Yardımlaşma Vakfınca projeli olarak ihtiyaç sahibi çiftçilere önceki yıllarda verilen 70 adet serada da üretim devam etmektedir. Aynı zamanda 2002 yılında 30 adet çiftçimize de sera dağıtımı yapılarak toplam 100 adet serada üretim devam etmektedir. Yine vakıf tarafından önceki yıllarda tesis edilen 80 dekar sahada kapama şeftali bahçesinin kontrolleri devam etmektedir. 122 adet kültür ırkı gebe düve, 680 adet koyun dağıtımı, 3 adet mısır ekim makinesi, 6 adet mısır hasat makinesi alımı sağlanmıştır.
TARİHİ KENT ZİLE
İlçemiz tarihi kentler birliğinin üyesidir. Zile 4.000 yıllık tarihi olan bir yer. Şu anda artık dünya kültür mirasına sahip çıkmaya başladı. Bu konuda çalışmalar yapılıyor. Bizim de yine belediye başkanlığının öncülüğünde kamunun desteğiyle tarihi Türk evleri, eski yerleşim birimleri, doğal dokusu bozulmamış alanlar var. Bunları Türk turizmine kazandırmak için çalışmalar yapılıyor. Yanılmıyorsam Mimar Sinan Üniversitesi’nden öğretim görevlileriyle birlikte master öğrencileri gelip burada çalışma yapacaklar. Ama turizm konusunda alt yapı hazır değil. Yeni yeni bu alanda girişimler var. Bizim amacımız alt yapı ve restorasyonu yapıp, bu evleri turizme kazandırmaktır. Hizmet sektörünü hazırlamadan bu tarihi evleri turizme açarsak gelen insanlara mahcup oluruz. Alt yapı ile birlikte tarihi evleri Türk turizmine sunmak istiyoruz. Sezar, Zile’de II. Pharneke’yi yengilgiye uğratmanın sevincini, Roma’ya yazdığı mektupla bildirmiş ve mektubundaki “VENİ-VİDİ-VİCİ”, “GELDİM, GÖRDÜM, YENDİM” sözlerini bir taşa yazdırmıştır. Yakın zamana kadar kalede olduğu söylenen bu tayın nerede olduğu şu an bilinmiyor. Zile ayrıca Osmanlı’nın da önemli yerleşim yerlerinden biridir. Eskiden önemli bir merkezken, daha sonra göç vermiştir. Tarihi eserler içinde Zile Kalesi, kalenin doğu yönündeki kayaların oyulmasıyla yapılan ve Roma döneminden kaldığı anlaşılan antitiyatro, kalenin kuzeydoğu tarafında bulunan kaya mezarlığı, Çaypınarı, İmam Melikiddin Türbesi, Şeyh Musa Fakih Türbesi, Ulu Cami, Beyazıt-ı Bestami Camii ve türbesi, Hoca İshak Camii, Boyacı Hasanağa Camii, Elbaşı Camii, Çifte Hamam, Yeni Hamam, Maşat Höyük, Namlı Hisar Kalesi, Anzavur Mağaraları, Hacı Boz Köprüsü, Koç taşı ve Kuruçay’daki manastır harabeleri görülmeye değer tarihi eserler arasındadır.
EĞİTİMDE DURUM İYİ
Tokat, geçtiğimiz üniversite sınavında Türkiye 17.’si idi ve ilçemizde de eğitim seviyesi Türkiye ortalamasının üzerindedir. Düz lisemiz ve süper lisemiz, Türkiye genelinde 20. ve 30. arasında. Anadolu Öğretmen Lisemiz kendi benzerleri arasında Türkiye birincisidir. Bunun yanında bu sene Anadolu Lisemizde büyük bir atılım yaptı. Burada halk eğitime büyük bir destek vermektedir. Belki maddi anlamda vermese de öğrencilere yatırım yapıp eğitime önem veriyorlar. Merkezde derslik sıkıntımız yok ve Türkiye ortalamasına yakın. Bütün okullarımızda tekli öğretim yapılmaktadır. Eğitim kadromuz iyi, velinin öğrenciye manevi desteği iyi. Eğitim hizmetleri Türkiye ortalamasının üzerinde diyebiliriz. Halkımızın eğitim seviyesi de yüksektir.
SAĞLIKTA SIKINTI YOK
İlçemizde mevcut bir hastanemiz var. Bir iki uzman açığı dışında önemli bir personel sıkıntısı yok; yalnız hemşire sıkıntımız var. Zaten Türkiye genelinde bu personel sıkıntısı yaşanıyor. Hastanemiz, ilave yapılarak büyütülmüştür. Ancak fiziki olarak ihtiyaca tam olarak cevap veremiyor. Yeni ilaveler ya da yeni bir hastane yapılması gerekiyor ama hizmetler de aksatılmıyor. Daha iyi hizmet sunabilmek için bu ilavelerin olması lazım. Tokat ayrıca bir de mobil sağlık hizmetine geçti. Her köyümüze bir sağlık ocağı yapmamız, personel getirmemiz çok zor. Artık güçlendirilmiş sağlık hizmetlerini sunmak gerekiyor. Bu eksiklik de mobil sağlık hizmetleriyle gideriliyor.
TEMEL SORUNLAR
Tokat-Ankara karayolunu kısaltacak Zile Alaca yolu var. Bu yol, Karadeniz ve Tokat’ı kısa yoldan Ankara’ya bağlayacak. Bu yolun acilen devreye girmesi gerekiyor. Yolu yaklaşık 100 kilometre kısaltacak olan projenin temeli 2000 yılı Ağustosunda atıldı. Aynı yılın Ekim ayında işe başlanmış ve iş bitirme tarihi 31 Aralık 2002 olarak belirlenmiş, daha sonra süre uzatılmıştır. Yol için 2001 yılında yaklaşık 733 milyar, 2002 yılında da 1 trilyon 269 milyar harcama yapılmıştır. Organize sanayi bölgesinin biran önce faaliyete geçirilmesi de temel sorunlarımızdan biridir. Zile’deki sosyal hayatın biraz daha hareketlenmesi şart; çünkü ilçede sosyal faaliyet fazla yok. Zile Organize Sanayi Bölgesi projesi; ilçenin Kislik sırtı mevkiinde şehir yerleşim merkezine 5 kilometre uzaklıkta ve Zile-Çekerek karayoluna 600 metre mesafede bulunan 100 hektarlık bir alanda tespit edilmiştir.
DÜŞÜNÜLEN PROJELER
Zile, genelde büyük bir değişimi, atılımı yapmanın mümkün olduğu bir yerleşim birimi değil. Genelde eğitim başarılı olduğu için fiziki şartları geliştirmek için bir gayret içerisine girdik. Bu sene bütün okullarımızın iç dekor, badana ve tadilatını sayın Valimizin ve Özel İdarenin desteğiyle ve birliğimizin de katkısıyla elden geçirdik. Yaşanabilecek bir çevre olması için çalışmalar başlattık. Hizmet Birliğine bağlı süt işletmesini daha da iyi çalışabilir bir duruma getirmek için gayret içerisine girdik. Zile’de bu sene göreve başladım. Bir şey yapabilmek için önce o bölgenin tanınması gerekiyor. Bir sene aslında pek uzun bir süre değil. Ben laf olsun diye bir iş yapmam. Mutlaka sonucu görmem gerekiyor. Hizmet için yola çıkarken hiçbir şüphemin kalmaması gerekiyor. Bölgeyi tanıyarak daha iyi çalışmalar yapmak amacındayız. Zile için bazı projelerimiz var, zamanla bunları hayata geçireceğiz. Örneğin hayvancılık projesi uygulayacağız. Organize sanayi konusunda ilçeye geldiğimde herhangi bir çalışma yapılmıyordu. Sayın Valimizin de desteğiyle buranın kamulaştırmalarına başladık. Şu an mahkemede ve karar aşamasında. Herhalde en kısa zamanda kamulaştırmalar da bitecek. Projeler yapılıp en kısa zamanda da Zile ekonomisine katkı sağlayacak.
YASA, GENİŞ KONU
Mahalli İdareler Yasası çok geniş bir konu. Herkes bu konuda fikir yürütür ama artık Türkiye’de bir gerçek var ki, bunu herkes söylüyor. Türkiye’nin Ankara’dan yönetilemeyeceği, bazı kararların ve hizmetlerin yerele verilmesi gerektiği belirtiliyor. Bu artık kaçınılmaz, çağın gereği, bu bir gerçek. Nasıl hava ve su insanın yaşamı için bir gerekse, Türkiye’nin hizmetlerini sürdürebilmesi için de bu bir gerçektir. Doğanın kuralı gibi bir şey oldu. Artık hizmetler Ankara’dan yürütülemiyor. Ankara, Türkiye’nin makro düzeyde programlarının karar verileceği bir mekanizmadır. Ama bazı hizmetler de artık taşrada yerel imkanlarla, yerel karar organlarıyla verilmelidir. Bunun aksinin düşünülmesi doğaya ters. Her bölgenin farklı özellikleri, farklı ekonomik yapısı, farklı eğitim kapasitesi var. Bazı belediyeler yasanın vereceği yetkileri kullanabilecek durumda, bazıları ise büyük miktarda borçlu. Bu hizmetleri sorunları halletmeden yerel yönetimlere devrederseniz, eğitim ve sağlık gibi konularda “Param yok, ilaç, iğne yapamam, doktora para veremem” diyemezsiniz. Laf olsun dile yapmamak, yerindeyse ve gerekliyse yapmak gerekiyor. Geçiş döneminde bazı sıkıntılar olacaktır. Ama alt yapısını hazırlayıp bu hizmetleri devretmek gerekiyor. Ya da yerel idarecilerin buna hazır olması lazım. Bazıları hazır, bazıları hazır olmayabilir; buna da standart getirilmeli.
VATANDAŞA MESAJ
Ben, hep şunu söylemişimdir: Eğer bir yerde kimsenin elinde bir sihirli değnek yoksa, ne yapılacaksa hep birlikte yapılmalı. Bir toplumda yaşamanın anlamı, toplumun ortak acısını, ortak mutluluğunu beraber yaşamaktır. Hiçbir siyasi irade, hiçbir yönetim insanların arzusu dışında, onlara ne gelişimi, ne mutluluğu, ne de zulmü yaşatamaz. Yani insanlar kendi geleceklerine kendileri karar vermelidir. Zilelilerin doğru olan her şeyi sahiplenmelerini, yanlış olan her şeye de karşı çıkmalarını isterim.”
KAYMAKAM AYDIN TETİKOĞLU KİMDİR?
1964, Malatya doğumlu. 1988 yılında mesleğe başladı. Sırasıyla Yozgat Aydıncık, Erzurum Olur, Hakkari Yüksekova ve Sakarya Karasu’da görev yaptı. Bir senedir Zile Kaymakamı olarak görev yapıyor. Evli, 2 çocuk babası